Zdrowie publiczne w UE – wszystko, co warto wiedzieć

396

W czasach COVID-19 priorytetem Komisji Europejskiej jest ochrona zdrowia i jakości życia Europejczyków z wykorzystaniem wszystkich dostępnych narzędzi. Komisja koordynuje działania z państwami członkowskimi i ułatwia dostawy środków ochrony indywidualnej i sprzętu medycznego w całej Europie.

Poniżej przygotowaliśmy zestawienie narzędzi KE oraz wytyczne z obszaru zdrowia publicznego, które mogą zainteresować przede wszystkim sektor opieki medycznej oraz przedsiębiorców z tej branży.

Zamówienia publiczne na sprzęt medyczny i środki ochrony osobistej

Środki ochrony osobistej – maski, rękawice, okulary, osłony twarzy i kombinezony, a także respiratory i zestawy do testów – są niezbędne dla szpitali, pracowników służby zdrowia, pacjentów, pracowników środowiskowych i organów ochrony ludności. Dobrowolna umowa dotycząca wspólnego udzielania zamówień z państwami członkowskimi (oraz z Wielką Brytanią i Norwegią) umożliwia wspólne zakupy sprzętu medycznego i środków ochrony osobistej. Inicjatywy te okazują się skuteczne. W przypadku wspólnych zamówień Komisja Europejska pełni rolę koordynującą, natomiast państwa członkowskie dokonują zakupu towarów.

Zwiększenie zdolności produkcyjnych w Europie

Wybuch pandemii koronawirusa wymaga współpracy europejskich producentów i Komisji Europejskiej, aby możliwe było zwiększenie zdolności produkcyjnych w sektorze środków ochrony osobistej. Wyjątkowo udostępnione zostaną bezpłatnie wszystkie europejskie normy zharmonizowane dla wszystkich zainteresowanych przedsiębiorstw. Pomoże to przedsiębiorstwom z UE i z innych krajów w wytwarzaniu potrzebnego wyposażenia z zachowaniem naszych norm w zakresie zdrowia i bezpieczeństwa i bez zbędnych opóźnień.

Dostępność sprzętu medycznego

23 kwietnia Rada i Parlament Europejski przyjęły odroczenie o rok stosowania rozporządzenia w sprawie wyrobów medycznych, aby umożliwić instytucjom zdrowia publicznego i podmiotom gospodarczym w państwach członkowskich priorytetowe traktowanie walki z pandemią koronawirusa, a jednocześnie nadal zapewniać zdrowie i bezpieczeństwo pacjentów do czasu wejścia w życie nowych przepisów.

Zapewnienie przeprowadzania wysokiej jakości testów na koronawirusa

Komisja przyjęła wytyczne w sprawie metodyki przeprowadzania testów na koronawirusa, które mają pomóc państwom członkowskim w ich krajowych strategiach ograniczania rozprzestrzeniania się wirusa. Ponieważ nie ma jeszcze szczepionki, przeprowadzanie bezpiecznych i wiarygodnych testów stanowi najważniejszą metodę gromadzenia wiarygodnych danych, mających na celu minimalizację ryzyka i podejmowanie decyzji w oparciu o dane naukowe. Testowanie na szeroką skalę i wykrywanie przeciwciał ma zasadnicze znaczenie dla monitorowania rozprzestrzeniania się koronawirusa. W wytycznych określono normy jakości zestawów do testów oraz przedstawiono dalsze kroki dotyczące m.in. utworzenia sieci laboratoriów referencyjnych ds. koronawirusa, walki ze sfałszowanymi wyrobami, koordynacji podaży i popytu oraz sprawiedliwej dystrybucjiWięcej informacji na temat skuteczności obecnych metod przeprowadzania testów na obecność COVID-19

Dostępność leków

Komisja wezwała państwa członkowskie do zapewnienia Europejczykom dostępu do niezbędnych leków po przystępnych cenach podczas pandemii koronawirusa, przy jednoczesnej ochronie zdrowia publicznego i zachowaniu integralności jednolitego rynku. Komisja wydała wytyczne mające na celu zapewnienie racjonalnej podaży, ułatwienia transportu, dystrybucji i stosowania niezbędnych leków oraz zapobieganie wszelkim brakom.

Popyt i podaż na sprzęt medyczny

Komisja utworzyła na okres sześciu miesięcy „platformę koordynacyjną do spraw sprzętu medycznego”, która ułatwia identyfikację dostępnego sprzętu, w tym zestawów do testów, i dopasowanie go do popytu w państwach członkowskich. Komisja utrzymuje kontakty z setkami przedsiębiorstw specjalizujących się w produkcji wyrobów medycznych i środków ochrony osobistej (w tym z respiratorów), które potwierdziły swój zamiar zwiększenia produkcji lub już zwiększyły produkcję w celu zaspokojenia popytu.

Zapasy i dystrybucja materiałów i urządzeń

Komisja zaproponowała dodatkowe zabezpieczenie – utworzenie strategicznych zapasów w ramach rescEU, czyli wspólnej europejskiej rezerwy sprzętu medycznego (respiratory, środki ochrony osobistej, maski wielokrotnego użytku, szczepionki i leki oraz zaopatrzenie laboratoryjne). Komisja sfinansuje 100 proc. kosztów zapasów i będzie zarządzać dystrybucją sprzętu, aby trafiał tam, gdzie jest najbardziej potrzebny.

Zezwolenia na wywóz

Komisja podjęła działania w celu ochrony dostępności środków ochrony osobistej, wymagając, aby wywóz takich środków poza terytorium Unii Europejskiej podlegał zezwoleniom na wywóz wydawanym przez państwa członkowskie. 19 marca Komisja zatwierdziła wytyczne (wraz z załącznikiem) dotyczące sposobu wdrożenia tych środków. W rezultacie prawie wszystkie państwa członkowskie zniosły obecnie krajowe ograniczenia wywozowe, a środki ochrony osobistej można dostarczać bez zakłóceń w całej Unii tam, gdzie są one najbardziej potrzebne.

Tymczasowe zniesienie ceł i VAT od importu

Komisja podjęła decyzję o zatwierdzeniu wniosków wszystkich państw członkowskich i Wielkiej Brytanii o tymczasowe zniesienie ceł i podatku VAT w odniesieniu do przywozu sprzętu medycznego i środków ochrony z państw trzecich. W rezultacie sprzęt medyczny, którego lekarze, pielęgniarze i pacjenci tak bardzo potrzebują, stanie się bardziej przystępny finansowo. Komisja opublikowała również specjalistyczne wytyczne mające ułatwić organom celnym państw członkowskich i innym właściwym zainteresowanym stronom postępowanie w związku z procedurami celnymi. Komisja zaleciła na przykład ograniczenie formalności związanych z importem organów ludzkich i szpiku kostnego przeznaczonych do przeszczepu w UE lub ułatwienia płatnicze przy obsłudze długu celnego lub wykazywaniu preferencyjnego pochodzenia towarów.

Transgraniczna współpraca w dziedzinie zdrowia

2 kwietnia Komisja przyjęła wytyczne w sprawie transgranicznej współpracy w dziedzinie opieki zdrowotnej między władzami krajowymi, regionalnymi i lokalnymi. Celem jest ułatwienie transportu pacjentów z jednego państwa członkowskiego do innego, pomoc dla wykwalifikowanych pracowników służby zdrowia w świadczeniu ich usług w innych państwach członkowskich oraz zmniejszenie spowodowanego obecną pandemią obciążenia krajowych systemów opieki zdrowotnej. Wytyczne przewidują również kroki, jakie należy podjąć, aby uzyskać zwrot kosztów opieki zdrowotnej.

Inicjatywa „Solidarność UE na rzecz zdrowia”

Komisja Europejska zainaugurowała inicjatywę „Solidarność UE na rzecz zdrowia”, która ma bezpośrednio wesprzeć systemy opieki zdrowotnej państw członkowskich UE w zwalczaniu pandemii koronawirusa. Inicjatywa ta umożliwi Komisji nabycie w imieniu państw członkowskich środków wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych oraz dystrybucję środków medycznych.

Koordynacja w sytuacjach kryzysowych

Poważne transgraniczne zagrożenia zdrowia są zgłaszane za pośrednictwem systemu wczesnego ostrzegania i reagowania (EWRS) – platformy internetowej, która jest dostępna przez całą dobę siedem dni w tygodniu. System ten umożliwia państwom członkowskim UE wysyłanie ostrzeżeń o wydarzeniach, które mogą mieć wpływ na sytuację w UE, dzielenie się informacjami i koordynowanie reakcji.

Źródło informacji: https://ec.europa.eu/